Bron: Radio Nederland Wereldomroep 31-1-2010

Zonder dijken, duinen en andere hoogtechnologische bouwwerken zou Nederland op de zeebodem liggen. De huidige waterkeringen lijken echter onvoldoende voor de verre toekomst. Een speciale Deltacommissaris begint maandag aan een grote klus: Nederland voor eeuwen 'waterproof' maken.

Nederlanders hebben altijd al een haat-liefdeverhouding met water. Ze bevaren in de zeventiende eeuw als geen ander de wereldzeeën en worden schatrijk van de handel. Niet voor niets staat die periode in onze geschiedenisboeken als ‘de gouden eeuw’.Ook de manier waarop we keer op keer met bloed, zweet, tranen én vernuft land weten te winnen op de zee maakt wereldwijd diepe indruk. Nederlandse waterbouwkundigen worden buiten de grenzen nog altijd gevraagd om op te treden in gebieden waar overstromingen dreigen of zijn geweest, zoals Bangladesh en New Orleans.

Zware storm
Andere gevoelens over water komen boven bij de gedachte aan 1 februari 1953: de Watersnoodramp. In Zuidwest-Nederland komen bijna 2000 mensen om en raken honderdduizend mensen hun huis kwijt, hele stukken land verdwenen.De kustverdediging wordt na 1953 drastisch versterkt, onder meer met de futuristische en peperdure Oosterscheldekering, een negen kilometer lange dam met beweegbare schuiven. De schuiven gaan dicht bij zware storm. Tijdens de bouw van deze dam en andere verdedigingswerken had niemand nog gehoord van de termen 'broeikaseffect' en 'klimaatverandering'.

Natte voeten
Badplaats Scheveningen, op een koude winterdag. Opticien Hans Knoester kijkt uit over de zee. Hij staat op de dijk die strand en de oudste winkelstraat van ons land scheiden. Knoester wijst: "Als ik naar rechts en links kijk, zie ik dat de zee een stuk hoger is dan mijn winkel. Toen deze dijk er nog niet was, kwam bij storm het water wel eens de straat in, dan hadden we natte voeten en een ondergelopen kelder. Dat was voorbij met de aanleg van deze dijk, eind jaren zestig."De nieuwe Deltacommissie heeft nog eens kritisch gekeken naar de veiligheid van alle dijken in Nederland en besloten dat er op grote schaal moet worden verhoogd. Hans Knoester is blij met zijn droge voeten, maar commercieel gezien heeft de dijk in Scheveningen voor hem en zijn collega’s desastreuze effecten gehad."Toeristen flaneren over het strand aan deze kant van de dijk. Ze hebben geen idee van de leuke, historische winkelstraat erachter. We missen heel veel klanten. Als opticien zou ik veel mooie zonnebrillen kunnen verkopen aan de toeristen. Ik zou de nieuwe commissaris willen vragen om deze dijk zo aantrekkelijk te maken dat mensen eroverheen willen lopen, in plaats van eronderdoor."

Opknapbeurt
De Deltacommissie heeft twee jaar geleden gewaarschuwd dat het risico op een grote overstroming in de toekomst steeds groter wordt. Dat komt vooral door de stijgende waterspiegel als gevolg van de opwarmende aarde. Ook verzakt de bodem, Nederland komt steeds lager te liggen. De nieuwe Deltacommissaris mag vele miljarden gaan uitgeven om binnen veertig jaar alle dijken te verhogen, de Oosterscheldekering een flinke opknapbeurt te geven en ook in het achterland orde op zaken te stellen. Zo moeten de grote rivieren meer ruimte krijgen om buiten hun oevers te kunnen treden.De gepensioneerde Harry Sanders woont vlak bij de grote rivier de Waal en weet als geen ander dat de rivier haar ruimte al neemt, af en toe. Net als opticien Knoesters kijkt ook hij naar beneden vanaf een metershoge dijk."Beneden zie je onze 700 jaar oude kerk en het kerkhof met de graven van mijn ouders en grootouders. Dat ligt buitendijks, niet ver van de rivier. Het water spoelt er af en toe over. We doen daar niet zo moeilijk over, we zeggen altijd: ach, onze doden krijgen hun jaarlijkse wasbeurt. Ik heb leren leven met die dreiging. Je moet weten wat je moet doen als het water komt. Eerst mens en dier, daarna het antieke kabinet in de woonkamer in veiligheid. Ik ben wel bang dat er door de economische crisis zal worden geknabbeld aan het budget van de Deltacommissaris. Ik wil hem vragen zijn hakken in het zand te zetten en de plannen met hand en tand te verdedigen. Zonder veiligheid blijft er niks over van Nederland."Nederland zal zich weer moeten wapenen tegen het stijgende water. Met een zeespiegelstijging van tien meter blijft er van het land niet veel over. Maar wat te doen? We zullen opnieuw creatief moeten zijn.

Een interview over dit onderwerp , waaraan o.a. Harry Sanders uit Kekerdom heeft meegewerkt, is maandag 1 februari en dinsdagmorgen 2 februari j.l. uitgezonden bij Radio Nederland Wereldomroep.

Klik hier om het interview te beluisteren.